photo poster project | Kỷ niệm 1 năm ra mắt tại Đài Bắc | Từ một bức ảnh đến sự hình thành của cộng đồng đô thị | ISSUE #280
By cizucu ·
photo poster project (ppp) được cizucu tổ chức trên khắp thế giới. Chỉ cần đăng ảnh lên cizucu, bạn có thể tham gia một triển lãm poster ảnh và gặp gỡ những người bạn nhiếp ảnh gia mà mình chưa từng quen biết.
Ngày 18 và 19 tháng 10 năm 2025, ppp lần đầu tiên được tổ chức tại Đài Loan, ở 〈濕地 | venue〉, Đài Bắc. Gần một năm đã trôi qua kể từ ngày ấy. Tại Đài Bắc, số lượng người tham gia và nhân sự gặp nhau mỗi tháng dần tăng lên; từ nhiếp ảnh, một nơi chốn để mọi người có thể trở lại đang từng bước thành hình.
Thông qua cuộc trò chuyện giữa JoJo, Rin và các thành viên cizucu, lần này chúng tôi cùng nhìn lại quá trình khởi động dự án tại Đài Bắc: từ khi ppp bắt đầu ở một thành phố, được trao lại cho đội ngũ địa phương, cho đến khi có thể tiếp tục phát triển. Trong hành trình đó, cizucu đã xây dựng quan hệ như thế nào với các nhà sáng tạo tham gia, gallery và không gian triển lãm, công chúng thưởng lãm, đội ngũ vận hành cùng các đối tác cộng tác? Bài viết ghi lại cả cơ chế vận hành lẫn những mối quan hệ không thể được kiến tạo chỉ bằng cơ chế.
Người tham gia phỏng vấn JoJo (Quản lý tại Đài Bắc) Rin (Nhà sáng lập dự án) Ban biên tập cizucu Phiên dịch đồng thời: Saki
Khung cảnh lần tổ chức đầu tiên tại Đài Bắc, ngày 18 và 19 tháng 10 năm 2025
Q.01Đến Đài Bắc một tháng sau kỳ tổ chức tại Hàn Quốc
JoJo
Trước hết, vì sao anh lại muốn khởi động ppp tại Đài Loan?
Rin
Cơ duyên bắt đầu từ 〈Threads〉. Khi chúng tôi chia sẻ hình ảnh về ppp được tổ chức tại Nhật Bản và các hoạt động của cizucu, những bài đăng ấy dần tiếp cận các nhà sáng tạo ở Đài Loan. Tôi không muốn chỉ nhìn phản hồi qua màn hình, mà muốn thực sự đến Đài Loan và tạo ra một nơi mọi người có thể gặp nhau thông qua nhiếp ảnh.
Thực tế, dự án tại Đài Bắc được khởi động ngay trong tháng kế tiếp sau lần đầu tiên ppp tổ chức ở nước ngoài, tại Hàn Quốc.
Từ khi quyết định tổ chức đến ngày khai mạc, chúng tôi có rất ít thời gian nên phải đồng thời tìm không gian triển lãm, mở đợt open call và tuyển nhân sự địa phương. Nếu chỉ mang nguyên mô hình được xây dựng tại Nhật Bản sang, nơi đó sẽ không thể trở thành một không gian mà người dân địa phương có thể gắn bó lâu dài. Vì vậy, chúng tôi đặc biệt coi trọng việc tìm kiếm những người có thể cùng vận hành dự án tại Đài Bắc.
JoJo
Và đó là lúc anh gặp chúng tôi, phải không?
Rin
Ngay từ đầu, chúng tôi không có sẵn một đội ngũ hoàn chỉnh. Trong các buổi phỏng vấn, tôi chia sẻ triết lý của ppp; mọi người cũng trò chuyện về thế mạnh của mình và kiểu không gian họ muốn kiến tạo tại Đài Loan. Từ đó, mỗi người đóng góp một vai trò để cùng nhau xây dựng đội ngũ Đài Bắc.
Q.02Từ một bức ảnh, kiến tạo những mối quan hệ trong thành phố
JoJo
Để có thể tổ chức theo cùng một mô hình ở nước ngoài, ppp đã chuẩn hóa cơ chế vận hành đến mức nào?
Rin
Người tham gia chỉ cần chọn thành phố và thời gian tổ chức, đăng ảnh lên cizucu rồi đăng ký một tác phẩm để triển lãm. Mỗi người trưng bày một tác phẩm, thống nhất dưới dạng poster ảnh khổ A2 theo chiều dọc. cizucu phụ trách khâu sản xuất, in ấn và vận chuyển; việc lắp đặt tác phẩm và điều phối trong ngày diễn ra được chuẩn bị cùng đội ngũ địa phương.
JoJo
Tại ppp, không chỉ việc triển lãm mà thời gian dành để trò chuyện về tác phẩm cũng rất quan trọng. Tôi nghĩ ở Đài Bắc, khoảng thời gian ấy đã trở thành điểm khởi đầu cho những cuộc giao lưu.
Rin
Đúng vậy. Chúng tôi có “gallery talk”, nơi chính nghệ sĩ chia sẻ bối cảnh của tác phẩm; “creator card”, tạo cơ duyên để mọi người bắt chuyện; và “thông điệp yêu thương”, qua đó công chúng có thể gửi lại cảm nhận của mình.
Rin
Nhà sáng tạo không chỉ giới thiệu tác phẩm mà còn dùng chính ngôn từ của mình để kể về bối cảnh phía sau. Công chúng không chỉ thưởng lãm mà còn gửi lại cảm nhận. Gallery và không gian triển lãm mở ra một nơi để cộng đồng địa phương tụ họp; còn chúng tôi cùng đội ngũ nhân sự hỗ trợ để những cuộc đối thoại có thể nảy sinh giữa họ.
JoJo
Vậy ppp không chỉ là cơ chế biến ảnh thành poster, mà còn bao hàm cả việc kết nối những người tham gia với nhau.
Rin
Đúng vậy. Điều quan trọng không phải là chỉ tập hợp những người vốn đã quen biết, mà là tạo ra trạng thái để những người lần đầu gặp nhau có thể trò chuyện. Tại Đài Bắc, chúng tôi không để những điểm tiếp xúc ấy kết thúc sau một lần gặp gỡ. Qua từng kỳ tổ chức, vai trò trung tâm trong vận hành cũng dần được trao lại cho đội ngũ địa phương.
Q.03Áp lực khi chỉ đội ngũ địa phương đảm nhiệm vận hành
Rin
Mọi chuyện diễn ra thế nào kể từ khi đội ngũ Nhật Bản không còn trực tiếp đến địa phương và chỉ đội ngũ Đài Bắc phụ trách vận hành?
JoJo
Chúng tôi thực sự cảm thấy áp lực. Có lần việc lắp đặt không diễn ra như dự kiến khiến chương trình bắt đầu hơi muộn; cũng có khi người vốn định hỗ trợ công tác chuẩn bị đột ngột không thể tham gia.
Dù vậy, tôi rất biết ơn khi thấy mọi nhân sự tích lũy kinh nghiệm và dần trở nên đáng tin cậy hơn. Mỗi khi liên hệ với đội ngũ Nhật Bản, họ phản hồi ngay như thể đang có mặt tại hiện trường, điều đó khiến tôi cảm thấy vô cùng an tâm.
Chúng tôi tự đưa ra quyết định về các vấn đề tại hiện trường, còn đội ngũ Nhật Bản luôn sẵn sàng hỗ trợ khi có khó khăn. Nhờ vậy, chúng tôi có thể hành động hết sức linh hoạt và ứng biến theo từng tình huống.
Rin
Chúng tôi chia sẻ mô hình vận hành và mục tiêu, nhưng phía Nhật Bản không quy định chi tiết cách giao tiếp với người tham gia hay định hướng của cộng đồng. Bởi chính đội ngũ địa phương là những người hiểu rõ nhất người tham gia và không gian triển lãm tại đó. Chúng tôi hỗ trợ khi cần thiết, đồng thời từng bước trao quyền quyết định cho địa phương. Mô hình này đã trở thành nền tảng để ppp có thể tiếp tục phát triển tại mỗi thành phố.
Q.04Một cơ chế hoàn thiện và sự linh hoạt theo từng hiện trường
Rin
Sau khi thực sự làm việc cùng cizucu, có điều gì khiến ấn tượng của JoJo thay đổi không?
JoJo
Tôi rất ngạc nhiên khi thấy mọi khâu, từ đăng ký tham gia, quản lý tác phẩm, tiến độ sản xuất cho đến chia sẻ thông tin với đội ngũ địa phương, đều được kết nối thành một hệ thống thống nhất thông qua công cụ nội bộ. Ngay cả khi ở cách xa nhau, chúng tôi vẫn có thể cập nhật tình hình; vì vậy, trong những kỳ chỉ do đội ngũ Đài Loan vận hành, mỗi khi phân vân, chúng tôi đều có thể lập tức xác nhận thông tin và đưa ra quyết định. Ngay cả tại các doanh nghiệp lớn ở Đài Loan, tôi cũng chưa từng thấy trường hợp nào mà hệ thống và hiện trường được kết nối chặt chẽ đến vậy.
Không chỉ thế, khả năng hành động linh hoạt theo tình hình và trên hết là tốc độ phản hồi cũng khiến tôi ấn tượng. Tôi nghĩ ngay cả ở Đài Loan cũng không có nhiều công ty vừa sở hữu một hệ thống bài bản vừa duy trì được sự linh hoạt. Việc tất cả cùng hướng đến một mục tiêu là điều tuyệt vời nhất trong suốt năm vừa qua.
Rin
Về mặt hệ thống, các kỹ sư của chúng tôi thực sự rất xuất sắc (cười). Từ đăng ký tham gia, quản lý tác phẩm, sản xuất đến chia sẻ thông tin với đội ngũ địa phương, ppp còn được nâng đỡ bởi những cơ chế vận hành không hiện diện trước mắt công chúng tại không gian triển lãm.
Q.05Một đội ngũ như những người bạn gặp nhau mỗi tháng
Rin
Điều JoJo yêu thích ở đội ngũ Đài Bắc là gì?
JoJo
Đó là việc mọi người có thể thẳng thắn thảo luận mà không cần dè dặt. Tôi cho rằng một mối quan hệ trong đó cả đội có thể nói với nhau bất cứ điều gì là vô cùng quan trọng.
Chúng tôi cũng giống như những người bạn gặp nhau mỗi tháng một lần. Dù là quản lý, tôi không đặt nặng việc phải mạnh mẽ dẫn dắt; thay vào đó, tôi trân trọng quá trình tất cả cùng nhau kiến tạo. Nhân sự còn có công việc khác ngoài ppp nên đôi khi sẽ có những giai đoạn họ không thể tham gia. Vì thế, tôi luôn cố gắng quan tâm đến hoàn cảnh hiện tại của từng người và tạo ra bầu không khí để họ dễ dàng chia sẻ.
JoJo
Thay vì gay gắt chỉ ra sai sót, chúng tôi nhẹ nhàng sửa những gì có thể. Tôi cũng thích việc mọi người không cho rằng ý tưởng của tôi là tất cả.
Rin
Tôi nghĩ JoJo là người có thể bước lên dẫn dắt khi cần, đồng thời đứng phía sau hỗ trợ khi muốn đưa ai đó hòa vào tập thể. Chính cách đồng hành ấy đã tạo nên bầu không khí đặc trưng của Đài Bắc, nơi không chỉ nhân sự mà cả người tham gia cũng có thể an tâm trò chuyện.
Q.06Năng lực đón tiếp được vun đắp từ Đài Nam
Ban biên tập cizucu
JoJo xuất thân từ Đài Nam. Bạn có cảm nhận sự khác biệt về khoảng cách giữa người với người tại Đài Nam và Đài Bắc không?
JoJo
Trong ba năm trung học phổ thông, tôi từng làm lớp trưởng. Tôi thường tìm ra điểm tốt của mọi người để khen ngợi và mời những bạn đang ở một mình hòa vào tập thể. Nhìn lại, có lẽ cảm quan ấy cũng đã trở thành nền tảng cho cách tôi đón tiếp người tham gia và nhân sự ngày nay.
Trong hình dung của tôi, Đài Nam giống Osaka còn Đài Bắc giống Tokyo. Ở các đô thị, khoảng cách giữa người với người có phần xa hơn, trong khi tại Đài Nam, mọi người gần gũi hơn. Khi tôi kể với mẹ rằng mình có một người bạn nước ngoài, bà sẽ lập tức mời họ đến ăn cơm hoặc bảo họ ở lại qua đêm. Đó là một nơi ấm áp đến nhường ấy.
Rin
Không chỉ với người tham gia, JoJo luôn đặt mình vào vị trí của đối phương để suy nghĩ xem họ cần gì, kể cả với không gian triển lãm và các đối tác cộng tác như 〈EPSON〉 hay 〈Avocado Art Lab〉. Với những doanh nghiệp muốn biết trải nghiệm sử dụng thực tế, JoJo chia sẻ phản hồi từ người tham gia. Với không gian triển lãm, JoJo truyền đạt cẩn thận quy trình trong ngày và những hạng mục cần chuẩn bị. Chính thái độ không để sự hợp tác kết thúc sau một lần duy nhất, mà vun đắp nó thành mối quan hệ dẫn đến kỳ tổ chức tiếp theo, đã nâng đỡ hoạt động vận hành tại Đài Bắc.
JoJo
Hiện nay ppp đã nhận được nhiều bài dự tuyển tại Đài Bắc, nhưng trong quá trình duy trì dự án, điều khó khăn nhất là gì?
Rin
Trong một thời gian sau khi khởi động, chúng tôi đã phải tìm kiếm phương thức phù hợp để tiếp cận người tham gia. Khoảng mùa hè năm 2025, ngay cả tại Nhật Bản, chúng tôi vẫn liên tục thử nghiệm và điều chỉnh, rồi từng bước cải thiện qua mỗi kỳ tổ chức. Tôi nhận ra rằng để giá trị của một sáng kiến mới được thấu hiểu và thực sự dẫn đến sự tham gia, quả thật cần có thời gian.
Sau đó, ngược lại, chúng tôi nhận được rất nhiều bài dự tuyển tại Đài Bắc. Thành quả ấy cũng nhờ đội ngũ Đài Loan. Quan trọng hơn một lần thành công là tiếp tục tổ chức và từng bước nâng cao trải nghiệm. Tôi nghĩ chính quá trình tích lũy ấy đã tạo dựng niềm tin dành cho ppp.
Q.07Nhiếp ảnh trở thành điểm khởi đầu của đối thoại tại Đài Loan
JoJo
Vì sao anh chọn nhiếp ảnh làm điểm khởi đầu cho hoạt động của mình?
Rin
Lý do rất đơn giản: **“không có ai chưa từng chụp ảnh”**. Điểm xuất phát của chúng tôi là mong muốn tạo ra một điều mà tất cả mọi người đều có thể tham gia, chứ không chỉ dành cho những người sở hữu kỹ năng đặc biệt.
Qua nhiều kỳ tổ chức tại Đài Bắc, tư tưởng ấy dần trở thành một khung cảnh hữu hình. Khi nhà sáng tạo kể về bối cảnh phía sau tác phẩm, công chúng hồi đáp bằng cảm nhận của mình, và từ đó một cuộc trò chuyện khác lại bắt đầu. Việc thưởng lãm nhiếp ảnh và kết nối với con người không tách rời nhau. Sự gần gũi ấy đã gắn kết ppp với văn hóa Đài Loan, một nền văn hóa đề cao giao lưu.
Rin
Dù có vẻ như chúng tôi đang lặp lại cùng một sự kiện, mỗi lần đều mang đến cuộc gặp gỡ với những người tham gia mới. Không có ngày nào hoàn toàn giống ngày nào. Vì vậy, mỗi kỳ chúng tôi lại tiếp tục tìm cách để từng người có thể an tâm trò chuyện về tác phẩm của mình.
Lấy chính nhiếp ảnh làm điểm khởi đầu, người tham gia, công chúng và nhân sự đón nhận lời nói của nhau. Khi vòng tuần hoàn ấy hình thành, ppp đã chuyển hóa từ một cơ chế triển lãm thành một cộng đồng nơi mọi người mong muốn được gặp lại nhau.
Q.08Mang một năm tại Đài Bắc đến thành phố tiếp theo
JoJo
Trong tương lai, anh muốn mở rộng ppp sang các quốc gia khác như thế nào?
Rin
Tại thời điểm diễn ra cuộc trò chuyện này, chúng tôi đang chuẩn bị cho kỳ tổ chức tại Hồng Kông và các kỳ tại Hoa Kỳ từ tháng 11 trở đi. Việc từng bước mở rộng địa điểm tổ chức vẫn nằm trong định hướng tương lai.
Đồng thời, chúng tôi cũng cân nhắc thử nghiệm nhiều hình thức đa dạng hơn và tổ chức tại những không gian đặc biệt. Nhờ trực tiếp gặp gỡ cộng đồng, chúng tôi ngày càng hiểu rõ hơn điều mọi người thực sự mong muốn. Dựa trên những tiếng nói ấy, chúng tôi muốn tiếp tục hoàn thiện trải nghiệm ppp!
Q.09Lời kết từ ban biên tập
Một mục tiêu khác là gia tăng những nơi mà mọi người có thể cảm thấy “đây là nơi mình thuộc về”, không chỉ trong lĩnh vực nhiếp ảnh.
Điều còn lại sau một năm tại Đài Bắc không chỉ là số lần tổ chức. Đó còn là bầu không khí để người tham gia an tâm chia sẻ về tác phẩm, thời gian để công chúng hồi đáp bằng ngôn từ, mối quan hệ để nhân sự có thể trao đổi với nhau, cùng sự kết nối cho phép không gian triển lãm và các đối tác cộng tác cùng hình dung về kỳ tổ chức tiếp theo.
Chính bởi được gặp mặt trong một không gian thực, ký ức về việc thưởng lãm tác phẩm cũng trở thành ký ức về một cuộc gặp gỡ. Khi những mối quan hệ nhỏ bé ấy tích tụ, một cộng đồng nơi mọi người nghĩ rằng “tôi muốn quay lại” hoặc “lần tới tôi muốn tham gia vận hành” sẽ dần lớn lên.
JoJo sẽ khép lại vai trò quản lý tại Đài Bắc, nhưng những gì cô cùng đội ngũ vun đắp sẽ được trao lại cho người tiếp theo. ppp tại Đài Bắc bắt đầu từ một cuộc phỏng vấn qua màn hình cách đây một năm. Từ nay, chúng tôi sẽ tiếp tục xây dựng những mối quan hệ phù hợp với từng địa phương, cùng các quản lý và nhân sự tại những thành phố khác, các gallery và không gian triển lãm mở cửa đón dự án, cũng như những đối tác đồng hành cùng hoạt động.
Trong năm tới, từ cùng một cơ chế ấy, những cuộc gặp gỡ chỉ có thể nảy sinh tại mỗi thành phố sẽ tiếp tục được hình thành.
